Cutty Sark

   Eμείς οι άνθρωποι είμαστε λίγο σαν τα καράβια! Άλλα καράβια είναι μεγάλα, άλλα μικρά, ορισμένα όμορφα και καλόπλοα ενώ κάποια όχι και τόσο ίσως. Όπως και τα καράβια, έτσι και εμείς οι άνθρωποι ερχόμαστε σε αυτό τον κόσμο για να ταξιδέψουμε, έστω και αν τα δικά μας ταξίδια ενέχουν μια αλληγορική υπόσταση μάλλον αντί για την κυριολεξία των ταξιδιών που βάζουμε τα καράβια να κάνουν πλέοντας στους ωκεανούς του πλανήτη μας.

  Σε κάθε περίπτωση, εάν με ρωτάτε ο κάθε ένας από εμάς φέρει την υποχρέωση να βγει από το λιμάνι του και να ταξιδεύσει̇  να ταξιδέψει μακριά, όσο μακριά όσο βάνει ο νους του και ενδεχομένως και ακόμα παραπέρα.

  Προφανώς τα ταξίδια στην ανοιχτή θάλασσα – όπως και στη ζωή, άλλωστε – ενέχουν κινδύνους και πάντα θα υπάρχει το ενδεχόμενο το καράβι να ναυαγήσει. Είναι όμως ένας κίνδυνος τον οποίο δεν μπορεί κανείς να αποφεύγει για πάντα ή να τον αναβάλλει επ’αόριστον, οπότε μοιραία έρχεται η ώρα που θα πρέπει να πάρει το ρίσκο της καθέλκυσης˙ το ρίσκο του να ζήσει τη ζωή του πλήρως, στο έπακρο και όσο πιο έντονα μπορεί. Βέβαια, πρέπει πρώτα να δει ποιες είναι οι εποχές που είναι ευνοϊκότερες για την ναυσιπλοΐα και, μελετώντας όσους χάρτες έχει στη διάθεσή του, να σημειώσει τα σημεία που ενδέχεται να υπάρχουν ξέρες και ρουφήχτρες, να καταλάβει πώς οδεύουν τα θαλάσσια ρεύματα και πόσο δυνατά είναι. Αφού τα βρει όλα αυτά και κάνει τους υπολογισμούς του, οφείλει – στον εαυτό του και μόνο το οφείλει – να ξανοιχτεί στα ανοικτά της ζωής, δίχως να φοβηθεί τους Κύκλωπες και τους Λαιστρυγόνες, όπως θα έλεγε και ο Καβάφης στο κατευόδιο του προς όσους επιζητούν την Ιθάκη.

   Δυστυχώς όμως είναι ορισμένα καράβια τα οποία, όσο και αν έχουν κατασκευαστεί ώστε να είναι καλόπλοα και όμορφα, παρά ταύτα δεν είναι της μοίρας τους να βγουν από το λιμάνι τους, ή αν βγουν άντε να είναι μόνο για κανά-δύο μικρά αναγνωριστικά ή δοκιμαστικά ταξίδια στα ρηχά και απολύτως γνωστά και γαλήνια νερά των κοντινών τους θαλασσών. Έτσι, παραμένουν σχεδόν παροπλισμένα να πλέουν στα ρηχά μιας γκριζωπής μιζέριας, χωρίς βεβαίως να έχουν ποτέ αβαρίες αλλά και δίχως εκείνες τις έντονες συγκινήσεις που κρύβονται πάντα ανάμεσα στους αφρούς των κυμάτων άγνωστων θαλασσών καθώς το καράβι πλέει στα μακριά μιας ανεξερεύνητης ακτογραμμής με τα υψώματα μυστηριωδών νησιών μόλις να διαγράφονται και να αχνοφαίνονται μέσα από την αχλή που σηκώνουν οι πρωϊνοί υδρατμοί της θάλασσας, μυστήρια που περιμένουν να ξεδιπλωθούν γεμάτα προσμονή, γεμάτα από την αδρεναλίνη των ενδεχόμενων κινδύνων, γεμάτα όμως και από ζωή, ρε γαμώ το, όχι γεμάτα από τη χλιαρή και μίζερη ρουτίνα της ασφάλειας που στο τέλος μας καθιστά βαριεστημένους παρατηρητές της μάταιης διαδοχής των χτύπων του ρολογιού καθώς εναλλάσσονται μονότονα μέσα σε μια άχαρη και βασανιστικά ατελέσφορη ροή που αδιάφορα μετράει το διάβα ανούσιων σημείων της παρόδου του χρόνου μέσα σε μια γκρίζα και νεκρή Εποχή...

  Σκεφτείτε μόνο το Cutty Sark˙ αντί να είχε «οργώσει» τους ωκεανούς αυτής της γης να είχε ξεμείνει για πάντα στη ρηχή μιζέρια και στην γκρίζα πλήξη που, μετά από όλα εκείνα τα λαμπρά και ένδοξα ταξίδια του, του έχει επιφυλάξει η διατήρησή του στην άκρη μιας αποβάθρας στον Τάμεση για χρήση ως μουσείο.

   Προσωπικά, αν ήμουν καράβι θα ήθελα να είμαι το Cutty Sark. Με τα ιστία μου ξανοιγμένα να φουσκώνουν καμαρωτά σε όλα μου τα κατάρτια, να περιδιαβαίνω αγέρωχος τους ωκεανούς και τις θάλασσες της γης μας με περισσή αρχοντιά και υπερηφάνεια!

    Έχοντας δώσει μια περιγραφή σχετικά με το πώς αντιλαμβάνομαι ότι ιδανικά θα έπρεπε να είναι η ζωή κάθε ανθρώπου˙ ταξιδιάρικη, γεμάτη προκλήσεις και κεντρίσματα, έρχομαι να εξετάσω την περίπτωση που κάτι τέτοιο δεν στάθηκε εφικτό, την περίπτωση που κανένα μεγάλο ταξίδι δεν ευοδώθηκε ποτέ, την περίπτωση που το καράβι τελικά δεν άνοιξε πλήρως τα πανιά του˙ είτε δεν τα άνοιξε καθόλου είτε τα άνοιξε τόσο όσο για να κάνει λίγες περιορισμένες περιηγήσεις στα γνωστά νερά των κοντινών του θαλασσών. Κάτι τέτοιο δεν σημαίνει ότι δεν είναι καλό το καράβι. Αντιθέτως, το καράβι μπορεί να είναι εξαιρετικό και καλόπλοο. Μάλλον λοιπόν η αποτυχία του στο να ανοίξει τα πανιά του πρέπει να σημαίνει ότι δεν διαθέτει καλό καπετάνιο, ή τέλος πάντων ότι κάποιος στάθηκε άτολμος και δειλός, αποφεύγοντας να δώσει στο καράβι του την εμπιστοσύνη που θα του άξιζε, να το πάρει και να  ξανοιχτεί με αυτό στις μακρινές, εξωτικές και συναρπαστικές θάλασσες, τις γεμάτες με κινδύνους, άγνωστα νερά αλλά και έντονες στιγμές απροσδόκητων ανακαλύψεων! Δυνατές, αξέχαστες στιγμές γεμάτες από την ένταση της στιγμής και την ομορφιά της ζωής, γεμάτες από την αίσθηση ότι «κάτι γίνεται»!

   Θα ήταν, θεωρώ, ενδιαφέρον σε αυτή την περίπτωση να αναζητήσει κανείς ποιοι είναι οι λόγοι που προτιμήθηκε το καράβι να μην ξανοιχτεί αλλά να παραμείνει στα τετριμμένα και γνωστά νερά των ανιαρών κοντινών του θαλασσών. Μπορεί να οφείλεται σε δειλία ή μπορεί και σε τεμπελιά. Ίσως και να είναι το αποτέλεσμα μιας σχετικής εκπαίδευσης στην αποφυγή ρίσκων ή «στενωπών» και στην αναζήτηση της άνεσης και της άμεσης ευκολίας, αντί αυτών. Ενδεχομένως να είναι μια στάση ζωής ολόκληρη, η οποία έγκειται στο πώς θα αποφευχθεί ο κόπος που συνεπάγεται η αναζήτηση ενός μεγάλου και δύσκολου στόχου, όταν άλλωστε ελλοχεύει πάντα ο κίνδυνος της αποτυχίας και άρα η θεώρηση ότι, ο κόπος, η προσπάθεια, και το όποιο άλλο κόστος και φθορά θα πάνε στο βρόντο στην περίπτωση αυτή˙ της αποτυχίας επίτευξης του στόχου, δηλαδή. Μάλιστα, σκεφτείτε το ενδεχόμενο που μόλις σας παρέθεσα συνυπολογίζοντας ότι η εκπαίδευση αυτή ίσως να επιτελέστηκε στο πλαίσιο ενός περιβάλλοντος αρκετά άνετου και ασφαλούς, που έστω και αν απέπνεε ασφάλεια, κατέπνιξε, ωστόσο, οποιαδήποτε φιλοδοξία και διάθεση για ρίσκο. 

  Αυτό που λέμε βόλεμα…

  Δεν τελείωσε εδώ αυτή μου η αφήγηση. Συνεχίζεται, και στη συνέχεια έχουμε να δούμε διάφορες προσεγγίσεις σχετικά με τους λόγους που κανείς τείνει να βολεύεται και αν τελικά δεν έχουμε όλοι μας απωθημένα από όσα δεν κάναμε.